NHỮNG NGƯỜI KHÔNG CÓ TÀI KHOẢN NGÂN HÀNG

0
401
Ai được gọi là unbanked?

Unbanked (những người không có tài khoản ngân hàng), theo định nghĩa của Tổng công ty Bảo hiểm Tiền gửi Liên bang (FDIC), là những người đủ tuổi công dân không có tài khoản tại một tổ chức tài chính chính thức, chẳng hạn như ngân hàng.

Do đó họ không thể tiếp cận các dịch vụ tài chính chính thức như tín dụng, tài khoản tiền kí gửi và chuyển tiền. Việc chuyển tiền phải dựa vào các dịch vụ tài chính không chính thức, hầu hết là thông qua bạn bè và gia đình.

Có bao nhiêu người trên thế giới không có tài khoản ngân hàng?

Theo các báo cáo gần đây, có hơn hai tỉ người trưởng thành – chiếm hơn 1/3 tổng dân số thế giới – không có bất kỳ sự tiếp cận nào với các dịch vụ tài chính chính thức.

Phần lớn trong số họ nằm ở các nền kinh tế đang phát triển của Châu Phi vùng hạ Sahara, Trung Đông, Đông Á và khu vực Thái Bình Dương.

Cơ sở hạ tầng ngân hàng kém phát triển, chi phí dịch vụ tài chính cao, việc đi lại giữa các điểm giao dịch ngân hàng khó khăn, thiếu giấy tờ tùy thân, thu nhập và tỷ lệ biết chữ thấp, xung đột dân sự thường xuyên, và thậm chí chiến tranh là những yếu tố khiến cho việc xuất hiện của ngân hàng trở nên hiếm hoi ở những nền kinh tế đó.

Tại sao một số lượng lớn những người không có tài khoản ngân hàng lại gây ra vấn đề?

Chính vì điều này mà rất nhiều người ở các quốc gia đang phát triển không thể tiếp cận và nhận sự hỗ trợ vốn từ cộng đồng quốc tế.

Các quốc gia có tỷ lệ unbanked cao nhất là những quốc gia có nền kinh tế tăng trưởng nhanh nhất. Ví dụ, châu Phi được cho là châu lục nghèo nhất, tuy nhiên, đây lại là một trong những nơi có tốc độ tăng trưởng kinh tế nhanh nhất trên thế giới, với phần lớn các nước có mức tăng GDP hàng năm từ 4-6% trở lên. Mặc dù Đông Á vẫn đang vượt mặt Châu Phi, nhưng nhiều chuyên gia dự đoán rằng tốc độ tăng trưởng của Châu lục những người da đen này có thể bùng nổ trong những năm tới khi nền kinh tế của họ đạt đến mốc quan trọng của sự phát triển.

Mặc dù mức độ tăng trưởng kinh tế rất nhanh, tuy nhiên họ vẫn bị cản trở bởi sự thiếu tiếp cận với các dịch vụ tài chính chính thức. Chẳng hạn đối với những người muốn khởi nghiệp, để bắt đầu tiết kiệm tiền cho việc kinh doanh, họ sẽ không thể có được thẻ tín dụng hoặc tài khoản tiền gửi. Không có ngân hàng, việc chuyển tiền cũng bị cản trở vì trong hầu hết các trường hợp yêu cầu sự hiện diện của cả hai bên. Những bất cập này có thể được xóa sổ khi chúng ta sử dụng dịch vụ thanh toán qua di động, chẳng hạn như M-Pesa.

Hiện nay các doanh nghiệp bên ngoài Châu Phi đang muốn khai thác vào thị trường dân số khổng lồ trên lục địa này. Tuy nhiên họ lại có rất ít hoặc không có phương tiện để làm điều đó do vấp phải khó khăn trong việc tạo ra các tương tác tài chính với những người không có tài khoản ngân hàng.

Đây là một cơ hội lớn cho tất cả các bên liên quan: sau khi tiếp cận được nguồn vốn quốc tế, các nước châu Phi sẽ có thể phát triển nhanh hơn hiện nay. Tương tự như vậy, các công ty bên ngoài lục địa sẽ có thể hợp tác làm ăn với những người dân đã được tiếp cận với nền văn minh dịch vụ tài chính.

Làm sao để giải quyết vấn đề này?

Có thể nói cơ hội là rất lớn.

Chẳng hạn, tầng lớp trung lưu ở Châu Phi đã tăng gấp ba lần trong 30 năm qua và hiện nay có khoảng hơn 300 triệu người. Chi tiêu tổng thể cho hàng hoá và dịch vụ ở các nước châu Phi vào năm 2008 là khoảng 860 tỷ đô la, và con số này dự kiến ​​sẽ tăng lên 1,4 nghìn tỉ vào năm 2020 với tốc độ tăng trưởng như hiện nay.

Những con số trên cho thấy được tốc độ tăng trưởng kinh tế vượt bậc mặc dù chưa nhận được nhiều sự đầu tư từ bên ngoài. Toàn bộ lục địa là một đại dương xanh khổng lồ cho các nhà đầu tư tiềm năng nhưng việc thiếu cơ sở hạ tầng tài chính thích hợp là một trong rất ít những yếu tố ngăn chặn tốc độ tăng trưởng bùng nổ. Bất cứ ai tìm ra giải pháp cho vấn đề này đều đáng được vinh danh nhằm tạo ra lợi nhuận khổng lồ cho phép hàng triệu người cải thiện cuộc sống của họ.

Đã có sự tiến bộ nào trong suốt những năm qua?

Sự phát triển của cơ sở hạ tầng tài chính ở các vùng sâu vùng xa là một quá trình tiến bộ chậm rãi. Tuy nhiên, đôi lúc cũng có những đột phá.

Cơ sở hạ tầng xã hội và vật chất của khu vực đang dần dần được cải thiện từng năm, và sự hiện diện của các dịch vụ ngân hàng cũng như vậy. Tuy nhiên, cả mật độ hiện diện của các thể chế tài chính chính thức và tốc độ tăng trưởng của nó ở Châu Phi đều chưa đạt đến sự kì vọng.

Ngành ngân hàng dường như quá cứng nhắc và không thể theo kịp sự phát triển nhanh chóng của các ngành khác. Có lẽ họ đang chờ đến giai đoạn phát triển theo cấp số nhân rồi mới bắt đầu tất cả. Kết quả vẫn giống nhau, tuy nhiên thị trường rộng lớn này là dành cho những doanh nghiệp nào bắt được cơ hội trong việc cung cấp giá trị tối đa cho các nhóm người sử dụng cụ thể.

Chẳng hạn như dịch vụ chuyển tiền, tài chính và dịch vụ tài chính vi mô M-Pesa, được thiết lập hoàn toàn trên điện thoại di động của người dùng. Mặc dù đa số các hộ gia đình châu Phi đều có thu nhập thấp, nhưng tính đến năm 2015, mức nhập khẩu  điện thoại di động là 67 % và hiện nay thậm chí còn cao hơn.

Đánh vào trị trường chủ yếu là người dùng điện thoại có thu nhập thấp, M-Pesa đã giải quyết được vấn đề về nhu cầu tài chính đang rất bức thiết hiện nay và nó đang được coi là nhà cung cấp dịch vụ tài chính trên điện thoại di động thành công nhất ở các nền kinh tế đang phát triển trên thế giới. Đây là một sự tiến bộ vượt bậc mà ngành ngân hàng đã không thể làm được tính cho đến nay.

Làm thế nào để ngành công nghiệp tiền ảo có thể tham gia?

Các loại hình tiền ảo như Bitcoin hoặc Ethereum có thể tạo ra một cơ hội tốt hơn để cải thiện tình hình tài chính ở cả những khu vực có ngân hàng và không có ngân hàng.

Tiền kĩ thuật số cung cấp một cách đơn giản để chuyển giá trị. Chúng có thể được gửi đi bất cứ nơi nào với chi phí rất thấp. Bạn không cần đến ID hay ngân hàng khi sử dụng, tất cả những gì bạn cần là một điện thoại thông minh có kết nối internet để gửi tiền đi khắp các lục địa và thế giới.

Thậm chí tiền ảo còn mang đến nhiều hứa hẹn hơn khi mà đang có rất nhiều dự án được xây dựng dựa trên nền tảng của nó. Mặc dù tiền ảo rất hữu ích, nhưng chúng cũng có một số nhược điểm, chẳng hạn như sự biến động giá cả cao, giao diện không quen thuộc với người dùng và chưa có sự tập trung vào các nhu cầu cụ thể của cộng đồng unbanked, điển hình là thiếu giấy tờ chứng minh tùy thân và cơ sở hạ tầng vật chất kém phát triển. Tất cả những điều này có thể được giải quyết bằng cách tạo ra các giải pháp nhắm mục tiêu dựa trên công nghệ của Blockchain và cryptocurrency.

Một ví dụ điển hình cho những giải pháp kiểu này là Humaniq, một ngân hàng Blockchain phân tán đang được phát triển bởi một nhóm quốc tế có trụ sở tại Châu Âu, Châu Phi và Châu Á. Nó nhằm tạo ra một môi trường toàn diện giống như ngân hàng trong điện thoại thông minh của người dùng, với việc chuyển tiền, cho vay và bảo hiểm được cung cấp bởi HMQ – mã token kỹ thuật số riêng của ứng dụng này.

Hiểu được các vấn đề của một khách hàng unbanked, các nhà phát triển đã đưa ra các tính năng đảm bảo rằng sản phẩm vẫn tiếp cận được với người dân ở các nền kinh tế đang phát triển. Một hệ thống xác minh khuôn mặt và giọng nói đơn giản đã giải quyết vấn đề ủy quyền cho những người không có giấy tờ tùy thân. Ngoài ra, việc phát hành các token trên những thiết bị rẻ tiền cũng nhằm phù hợp với những khách hàng có thu nhập thấp.

Như vậy, những doanh nghiệp nào có thể tập trung vào nhu cầu bức thiết của cộng đồng các unbanked và đưa ra giải pháp cho các vấn đề cụ thể của họ sẽ là những doanh nghiệp tiềm năng nhất trong các thị trường mới nổi này.